Om een antwoord te bieden op de evolutie van een afvalstoffenbenadering naar een integraal ketenbeheer werd binnen de OVAM het organisatiemodel van de sector afvalstoffen grondig geëvalueerd. Op basis van deze evaluatie zal de OVAM meer inzetten op innovatie. Daarom wordt de sector omgevormd tot de nieuwe afdeling Afval- en Materialenbeheer. Het lanceren van innovatieve ideeën en instrumenten voor materialenbeheer concreet maken, vormen de belangrijkste doelstellingen van deze nieuwe afdeling. Tegelijkertijd blijven de bestaande taken in het kader van de uitvoering en opvolging van het afvalbeleid bestaan.
Hoe kunnen we materialen, ongeacht of dit nu grondstoffen, (half) afgewerkte producten of afvalstoffen zijn, zo efficiënt en milieuvriendelijk mogelijk inzetten? Het beantwoorden van deze vraag vergt een beleidsaanpak die rekening houdt met de effecten over de verschillende fasen van de levenscyclus van een product. Het zoeken naar innovatieve manieren om de activiteiten van de verschillende deelnemers in een materiaalketen beter op elkaar af te stemmen en te komen tot een 'wieg-tot-wieg' of 'afval wordt grondstof'-benadering, is de uitdaging.
De afdeling AMB wordt geleid door Rudy Meeus en bestaat uit vijf diensten. Samen realiseren zij de strategische en operationele doelstellingen van de afdeling. Elke dienst levert hierbij een specifieke bijdrage.
De dienst Beleidsinnovatie (BI) werkt vernieuwende denkpistes, methodes, instrumenten en wetgeving uit, die de realisatie van de doelstellingen in verband met afval- en materialenbeleid in de praktijk mogelijk maken.
De dienst BI zal als radar van de afdeling en gevoed door de signalen uit de verschillende diensten, op zoek gaan naar nieuwe kansen om de doelstellingen van het afval- en materialenbeleid te realiseren. Zij zal de samenwerking van de OVAM met vernieuwende netwerken in het kader van materialenbeleid coördineren, stimuleren en waar nodig zelf onderhouden. Het beleidsteam Europa van de dienst BI zal nieuwe ontwikkelingen binnen het Europese en internationale beleid opvolgen, de besluitvorming op deze fora beïnvloeden en waken over een correcte vertaling van Europees en internationaal beleid naar Vlaanderen.
De twee diensten ketenbeheer (Ketenbeheer en bedrijven & Ketenbeheer en lokale besturen) realiseren via een integrale ketenaanpak de OVAM-doelstellingen op het gebied van afval- en materialenbeleid. De multidisciplinaire teams in de ketendiensten zorgen ervoor dat alle actoren, betrokken bij het beleid van de OVAM, hun rol kennen en kunnen uitvoeren. De teams waken ook over de uitvoering van dat beleid. Ze gebruiken hiervoor de bestaande instrumenten, die geleidelijk worden aangevuld met nieuwe instrumenten zodat er kan ingespeeld worden op de keten als geheel. Elk team zal instrumenten zoals eco-efficiëntie, ecodesign, preventie, selectieve inzameling, hergebruik, recyclage en eindverwerking inzetten om de doelen te bereiken. De eigenheid van de doelgroepen en sectoren staat hierbij centraal. De teams bouwen hun kennis over alle actoren in de keten uit en gaan samen met de doelgroep op zoek naar toekomstgerichte oplossingen voor uitdagingen en problemen.
De dienst Heffingen & Subsidies (HS) draagt via fianciële en fiscale instrumenten bij tot de realisatie van de OVAM-doelstellingen op het gebied van afval- en materialenbeleid. De dienst behandelt de aangiftes van de heffingsplichtigen, int de heffingen, vordert verschuldigde bedragen, voert controles uit en handelt geschillen af. Daarnaast beheert de dienst de subsidieaanvragen van de lokale besturen en bijhorende taken zoals ontwerpen, aanbesteden en eindafrekeningen. Naast de verdere uitvoering van het bestaande beleid zal deze dienst in samenwerking met de dienst Beleidsinnovatie het bestaande instrumentarium aanpassen aan de verbrede afdelingsdoelstellingen. Ook de ontwikkeling van de verdere expertise in vertrouwde en vernieuwende financiële instrumenten en het inbrengen van die expertise in initiatieven elders in de afdeling, behoren tot het takenpakket.
De dienst Administratief en Datacentrum (ADC) ondersteunt de andere diensten en de afdeling als geheel in het realiseren van een duurzaam afval- en materialenbeleid. Om de doelstellingen van de OVAM te halen, is er nood aan kwaliteitsvolle gegevens die op een klantvriendelijke en efficiënte manier verzameld en verwerkt worden. Bestaande datasets worden geëvalueerd en indien nodig aangepast of uitgebreid in functie van de nieuwe kennis- en rapporteringsnoden. De dienst ADC zal ook een cruciale rol spelen in het verder verbeteren van de efficiëntie van de administratieve en andere processen door het optimaliseren van de administratieve ondersteuning en het verder automatiseren van taken. Dit is een noodzakelijke voorwaarde om ruimte te maken voor nieuwe taken. Naast een goed databeheer heeft de afdeling ook nood aan een degelijk informatie- en kennisbeheer. De dienst ADC heeft als opdracht om op middellange termijn de organisatie verder te ondersteunen bij het implementeren van nieuwe modellen en systemen voor informatie- en kennisbeheer.