'Stedelijk Systeem Kust' toont zes uitdagingen voor de toekomst

  • 20 februari 2018

De OVAM verkende de laatste jaren hoe circulaire en gebiedsgerichte uitdagingen elkaar kunnen versterken. We deden dat samen met partners in diverse Vlaamse regio’s, zoals Limburg, Brussel en Antwerpen. In de periode 2016-2017 gebeurde er ook voor de kustregio een ontwerpend onderzoek. Het ‘Stedelijk Systeem Kust’ gaat na hoe we de bebouwde omgeving van de kustzone en de manier waarop die kustzone functioneert kunnen omvormen of aanpassen tot een robuust stedelijk systeem. Het onderzoek gebeurde in het kader van het samenwerkingsverband Labo Ruimte in opdracht van het Departement Omgeving, de OVAM, het Team Vlaams Bouwmeester en de Provincie West-Vlaanderen.

Vier cases

We hebben geanalyseerd hoe de kustregio vandaag functioneert en hoe de toekomstige ontwikkelingen eruitzien. Daaruit komen zes kustbrede uitdagingen naar voren: een veerkrachtig systeem (de natuurlijke structuur moet in elke ontwikkeling centraal staan), gezond leven (productieve en kwalitatieve open ruimte), een sociaal-culturele verbondenheid, hernieuwbare energie, een vitale economie (met een bredere basis) en een circulaire samenleving. Onderzoekers en belanghebbenden ontwikkelden en testten diverse hypothesen. Ze deden dat voor vier geselecteerde cases: Blankenberge, Oostende, Gistel en De Panne.

Kansen voor reconversie

Het onderzoek toont aan dat de mogelijkheden voor een kustbrede duurzame reconversie voor het grijpen liggen. Wie kust zegt, denkt automatisch aan appartementen. Dat schept kansen voor circulair bouwen en voor het doorbreken van de huidige vastgoedlogica. En ook kansen voor nieuwe verdien- en eigendomsmodellen, voor de koppeling met de zorgeconomie, voor het benutten van de recreatieve seizoendynamiek met tijdelijke en aanpasbare voorzieningen, en voor een gedeelde infrastructuur met een hoger gebruiksrendement. Ook de kusthavens hebben nood aan een nieuw economisch verhaal. Daarin spelen de energie- en materialentransitie een grote rol. Die biedt handvaten om wonen, werken (productie, onderhoud en herstel) en leren (opleidingen) dichter bij elkaar te brengen, vooral in Oostende. Solide oplossingen zitten dus vaak in het koppelen van diverse uitdagingen aan de kustregio als geheel.

Sleutel tot de oplossing

De aanpak van complexe problemen aan de kust zit wel in een status quo. Ze raken niet opgelost met een generiek beleid of door elke lokale actor apart. Het onderzoek doet aanbevelingen om die status quo te doorbreken.

Wilt u alle resultaten van het onderzoek kennen? Lees dan hier het eindrapport.